Panik Ataktan Sonra Bedenini Sürekli Kontrol Etmek- Bu Döngü Neden Oluşur?

Panik atak geçiren bazı kişiler için asıl zorlayıcı dönem atağın kendisinden sonra başlayabilir.

İlk atak sona ermiştir. Kalp atışları normale dönmüş, nefes alışverişi sakinleşmiş ve kişi günlük yaşamına dönmüştür. Ancak zihnin bir bölümü artık başka bir soruyla meşguldür:

“Ya tekrar olursa?”

Bu soruyla birlikte kişi bedenini eskisinden daha fazla izlemeye başlayabilir. Kalbinin nasıl attığını dinleyebilir, nefes alışını fark edebilir, başının dönüp dönmediğini kontrol edebilir, göğsündeki en küçük farklılığı önemseyebilir veya normalde hiç dikkat etmediği bedensel duyumları araştırabilir.

Bir süre sonra yalnızca panik atağın kendisinden değil, panik atağın habercisi olabileceğini düşündüğü herhangi bir bedensel histen korkmaya başlayabilir.

Kalbin biraz hızlı atması:

“Yine başlıyor olabilir.”

şeklinde yorumlanabilir.

Bir anlık baş dönmesi:

“Birazdan kötüleşecek.”

düşüncesini doğurabilir.

Nefesin değişmesi:

“Ya nefes alamazsam?”

korkusunu tetikleyebilir.

Böylece kişi bedenini güvende olduğundan emin olmak için kontrol ederken, farkında olmadan bedenine yönelik dikkatini daha da artırabilir.

Panik bozuklukta tekrarlayan beklenmedik panik atakların yanı sıra yeni bir atağın gerçekleşeceğine ilişkin sürekli endişe ve kişinin davranışlarını değiştirmesi önemli değerlendirme unsurlarıdır.

Bu nedenle panik atak konusu yalnızca “Atak sırasında ne olur?” sorusuyla sınırlı değildir. Bazı kişiler açısından asıl mesele, ataktan sonra bedenle kurulan ilişkinin değişmesidir.

Panik ataktan sonra beden neden eskisinden daha fazla dinlenmeye başlanır?

Günlük yaşamda bedenimiz sürekli değişir.

Kalp atışı yürürken hızlanır, dinlenirken yavaşlar. Merdiven çıkarken nefes alışverişi değişir. Açlık, uykusuzluk, stres, heyecan, sıcaklık, fiziksel hareket veya kafein tüketimi bedensel duyumları etkileyebilir.

Normal koşullarda bu değişikliklerin çoğu fark edilmeden yaşanır.

Ancak yoğun bir panik atağın ardından kişi bedeninden gelen sinyallere karşı daha duyarlı hale gelebilir.

Çünkü artık bedenin daha önce nötr olan bazı duyumları kişinin zihninde başka bir anlam taşımaya başlamıştır.

Örneğin daha önce:

“Kalbim hızlı atıyor.”

şeklinde fark edilen bir duyum, panik ataktan sonra:

“Kalbim hızlı atıyor, acaba yine panik mi başlıyor?”

şeklinde değerlendirilebilir.

Buradaki değişiklik yalnızca bedende değildir. Bedensel duyuma verilen anlam değişmiştir.

Panik atak sırasında çarpıntı, nefes darlığı, baş dönmesi, terleme ve titreme gibi fiziksel belirtiler görülebilir. Bu belirtiler kişide yeniden panik yaşama konusunda yoğun endişe oluşturabilir.

Dolayısıyla kişi bir sonraki sefer aynı belirtileri yaşamamak için bedenini daha yakından takip etmeye başlayabilir.

Panik atağın belirtilerini ve kişinin atak sırasında yaşayabileceği bedensel ve psikolojik tepkileri daha ayrıntılı görmek isterseniz, Panik Atak Nedir yazısını da okuyabilirsiniz.

Bedenini dinlemek ile bedenini sürekli kontrol etmek aynı şey değildir

Bedenin verdiği sinyalleri fark etmek sağlıklı bir farkındalığın parçasıdır.

Yorgun olduğunu fark etmek, dinlenmeye ihtiyaç duyduğunu anlamak, ağrı olduğunda bunu önemsemek veya fiziksel bir değişiklik olduğunda gerektiğinde sağlık değerlendirmesi almak bedenle sağlıklı bir ilişki kurmanın parçalarıdır.

Sorun, dikkatin sürekli olarak “Bir problem var mı?” sorusuna yönelmesiyle başlayabilir.

Örneğin kişi:

“Kalbim normal mi?”

“Nefesim değişti mi?”

“Başım dönüyor mu?”

“Göğsümde bir şey var mı?”

“Şu an kendimi farklı mı hissediyorum?”

gibi soruları gün içerisinde tekrar tekrar sormaya başladığında, bedenini anlamaktan çok bedeninde tehlike arıyor olabilir.

Bu ikisi arasında önemli bir fark vardır.

Beden farkındalığında kişi duyumu fark eder ve yaşamına devam edebilir.

Sürekli kontrolde ise duyumun anlamı üzerinde durulur, tekrar tekrar değerlendirme yapılır ve kişinin dikkati bedenden uzaklaşmakta zorlanabilir.

Sürekli beden kontrolü neden kaygıyı artırabilir?

Bir şeyi sürekli kontrol etmek ilk bakışta kaygıyı azaltmanın mantıklı bir yolu gibi görünebilir.

Kişi:

“Kalbimi kontrol edersem sorun çıkmadan fark ederim.”

“Nefesimi takip edersem panik başlamadan durdurabilirim.”

“Başım dönüyor mu diye bakarsam kendimi koruyabilirim.”

diye düşünebilir.

Bu davranışların altında çoğu zaman kendini koruma amacı vardır.

Ancak sürekli kontrol etmek, kişinin dikkatini bedensel değişikliklere daha fazla yöneltebilir.

Böylece normalde önemsenmeyecek kadar küçük bir duyum bile daha kolay fark edilebilir.

Örneğin kalbin birkaç saniyeliğine hızlı atması, normalde kişinin dikkatini çekmeyebilir. Fakat kalp atışını gün boyunca izleyen biri için bu değişiklik hemen fark edilebilir.

Ardından:

“Neden hızlandı?”

sorusu gelir.

Bu soru:

“Bir sorun mu var?”

düşüncesine dönüşebilir.

Bu düşünce kaygıyı artırdığında kalp atışının daha fazla hissedilmesi mümkündür.

Kişi bunu yeni bir tehlike işareti olarak değerlendirebilir.

Böylece kontrol etme davranışı kişinin kendisini korumaya çalışırken kaygıya daha fazla dikkat vermesine neden olabilir.

Buradaki önemli nokta, “bedenini kontrol etmek kesin olarak panik atağa neden olur” demek değildir. Daha doğru ifade, bazı kişilerde sürekli beden taramasının kaygıyla ilişkili duyumlara verilen dikkati artırarak kaygı döngüsünü sürdürebilmesidir.

“Kalbimi dinliyorum” düşüncesinin arkasında ne olabilir?

Panik atak sonrasında kalple ilgili korkular oldukça belirgin olabilir.

Çünkü kalp atışındaki değişiklikler kişinin doğrudan hissedebildiği bedensel belirtilerdendir.

Kişi daha önce yaşadığı atağı hatırladığında kalp çarpıntısını tehlikenin başlangıcı olarak kodlayabilir.

Bu nedenle kalp atışı artık yalnızca fizyolojik bir değişiklik değildir.

Zihinsel olarak şu anlamı kazanabilir:

“Panik geliyor.”

Böylece kişi kalp atışını fark ettiği anda panik yaşamaya başlayabilir.

Burada önemli olan, kalp atışındaki her değişikliğin psikolojik olduğu anlamına gelmediğidir. Çarpıntının birçok fiziksel nedeni olabilir. Yeni başlayan, şiddetli veya açıklanamayan fiziksel belirtiler tıbbi olarak değerlendirilmelidir.

Psikolojik açıdan incelenen nokta ise kişinin daha önce değerlendirilmiş bir bedensel duyumu tekrar tekrar tehlike açısından taraması ve bu taramanın yaşamını ne ölçüde etkilediğidir.

“Bir şey olacak mı?” diye beden taramak

Sürekli beden kontrolü yalnızca kalp ve nefesle sınırlı değildir.

Kişi:

• Başının dönüp dönmediğini,

• Ellerinin titreyip titremediğini,

• Midesinde bir değişiklik olup olmadığını,

• Göğsünde baskı hissedip hissetmediğini,

• Vücudunun herhangi bir yerinde uyuşma olup olmadığını,

• Terleyip terlemediğini,

• Gerçeklik hissinin değişip değişmediğini

sürekli takip edebilir.

Buradaki ortak nokta şudur:

Kişi bedensel duyumu yaşarken değil, bedensel duyumun ortaya çıkma ihtimalini beklerken de kaygı yaşayabilir.

Bu durum günlük yaşamın içine yayıldığında oldukça yorucu olabilir.

Kişi film izlerken bile bedenini kontrol edebilir.

Bir toplantıda konuşulanlara odaklanmak yerine kalbinin hızını dinleyebilir.

Uyumaya çalışırken “Acaba nefesim normal mi?” diye düşünebilir.

Bir yere giderken “Ya orada başım dönerse?” sorusunu zihninde taşıyabilir.

Böylece panik atağın kendisi yaşanmadan da panik ihtimali günlük yaşamın içinde varlığını sürdürebilir.

Güvence aramak neden geçici rahatlama sağlayabilir?

Panik atağın ardından bazı kişiler yalnızca kendi bedenlerini değil, çevrelerini de kontrol etmeye başlayabilir.

Örneğin:

“Kalbim normal mi?”

diye tekrar tekrar sağlık kontrolü yaptırmak,

“Bende ciddi bir şey yok, değil mi?”

diye yakınlarından güvence istemek,

internette aynı belirtileri defalarca araştırmak,

hastaneye yakın yerlerde bulunmak,

yanında mutlaka birinin olmasını istemek

kişiye kısa süreli bir rahatlama sağlayabilir.

Sorun, rahatlamanın kalıcı olmamasıdır.

Bir süre sonra aynı soru yeniden ortaya çıkabilir:

“Peki ya bu kez farklıysa?”

Bu nedenle kişi tekrar güvence arayabilir.

Güvence geldikten sonra kısa süreli rahatlama yaşanabilir.

Ardından başka bir bedensel duyum fark edilir.

Ve döngü yeniden başlayabilir.

Burada amaç kişinin sağlıkla ilgili gerçek bir belirtisini görmezden gelmesi değildir. Gerçek bir tıbbi ihtiyaç ile kaygıyı yatıştırmak amacıyla tekrar tekrar güvence arama davranışını birbirinden ayırabilmek önemlidir.

İnternette belirti araştırmak neden bazen kaygıyı artırabilir?

Panik atak yaşamış bir kişinin internette belirtilerini araştırması oldukça anlaşılabilir bir davranıştır.

Kişi yaşadığı şeyin ne olduğunu anlamak ister.

Ancak kaygı yükseldiğinde yapılan araştırmalar bazen bilgi edinmekten çok güvence aramaya dönüşebilir.

“Kalp çarpıntısı neden olur?”

“Baş dönmesi tehlikeli mi?”

“Nefes darlığı hangi hastalıklarda görülür?”

gibi aramalar arka arkaya yapılabilir.

Bir belirti için onlarca farklı ihtimalle karşılaşmak ise kişiyi rahatlatmak yerine daha fazla endişelendirebilir.

Bu noktada kişi bilgi aramıyor olabilir.

Aslında zihnindeki şu soruya kesin bir cevap arıyor olabilir:

“Kesinlikle güvende olduğumu bana kim söyleyebilir?”

Fakat kaygının aradığı kesinlik çoğu zaman uzun süre korunamaz.

Bir cevap kısa süreli rahatlama sağlar.

Ardından yeni bir şüphe ortaya çıkabilir.

Panik atağın ardından kişi neden her bedensel değişikliği tehlike olarak yorumlayabilir?

Beyin belirsizlik karşısında anlam oluşturmaya çalışır.

Daha önce korkutucu bir deneyim yaşandığında, benzer bir duyum daha sonra daha hızlı biçimde dikkat çekebilir.

Örneğin bir kişi daha önce yoğun çarpıntıyla birlikte panik atak yaşadıysa, sonraki dönemlerde çarpıntıya karşı daha hassas hale gelebilir.

Bu, kişinin “kuruntu yaptığı” anlamına gelmez.

Tam tersine, kişi gerçekten bedensel duyumu daha hızlı fark ediyor olabilir.

Ancak duyumu fark etmek ile duyumu tehlike olarak yorumlamak birbirinden farklıdır.

Kalbin hızlı atması bir duyumdur.

“Kalbim hızlı atıyor, demek ki kötü bir şey olacak” ise o duyuma verilen anlamdır.

Psikoterapide bu ayrım üzerinde çalışılmasının nedenlerinden biri de budur.

Panik atak sonrasında yaşam neden giderek daha kontrollü hale gelebilir?

Kişi bir daha panik yaşamamak için hayatını düzenlemeye başlayabilir.

Kahve içmemek,

tek başına uzaklaşmamak,

çok yorulmamak,

spor yapmamak,

kalabalığa girmemek,

uzun süre aç kalmamak,

uykusuz kalmamak,

evden çok uzaklaşmamak...

Bu davranışların her biri tek başına sorunlu olmak zorunda değildir.

Önemli olan, kişinin bunları seçmesi ile korku nedeniyle mecbur hissetmesi arasındaki farktır.

Örneğin kahve içmemeyi tercih etmek başka bir şeydir.

“Bir fincan kahve içersem panik geçiririm, bu yüzden asla içemem.”

düşüncesiyle yaşamını düzenlemek başka bir şeydir.

İkinci durumda kişinin seçimi giderek korku tarafından belirlenmeye başlayabilir.

“Güvenli” davranışlar her zaman güven verir mi?

Panik atak yaşayan kişi kendisini rahatlatmak için bazı önlemler geliştirebilir.

Yanında su taşımak,

telefonunu sürekli elinde tutmak,

yakınında bir hastane olup olmadığını bilmek,

güvendiği bir kişinin yanında bulunmasını istemek,

oturduğu yerde çıkış kapısını görebilmek

kişiye güven verebilir.

Bu tür davranışların hepsi otomatik olarak yanlış değildir.

Ancak kişi:

“Bunlar olmadan baş edemem.”

noktasına geldiğinde durum farklılaşabilir.

Çünkü kişinin zihninde güvenliğin kaynağı artık kendi baş etme kapasitesi değil, kullandığı güvenlik davranışı olabilir.

Örneğin:

“Telefonum yanımda olduğu için sorun olmaz.”

düşüncesi zamanla:

“Telefonum yanımda değilse başıma bir şey gelir.”

şeklinde dönüşebilir.

Bu durumda güvenlik davranışı kişiye özgürlük kazandırmak yerine yeni bir zorunluluk haline gelebilir.

Panik atak ile sağlık kaygısı birbirine karışabilir mi?

Karışabilir; ancak bunları aynı şey olarak değerlendirmemek gerekir.

Panik atakta kişi ani ve yoğun korku sırasında bedensel belirtiler yaşayabilir ve bu belirtileri ciddi bir tehlikenin işareti olarak yorumlayabilir.

Sağlık kaygısında ise kişinin sağlık durumuyla ilgili endişesi daha geniş ve süreğen bir biçimde ele alınabilir. Kişi bedenindeki belirtileri tekrar tekrar değerlendirebilir, sağlık araştırmaları yapabilir veya güvence arayabilir.

Bazı kişilerde bu iki örüntü birlikte görülebilir.

Örneğin ilk panik atak sırasında yaşanan yoğun çarpıntı, sonrasında sağlıkla ilgili sürekli bir endişenin başlangıcı haline gelebilir.

Bu nedenle psikolojik değerlendirmede yalnızca:

“Panik atak geçiriyor musunuz?”

sorusuna değil,

“Bedeninizle ilgili düşünceleriniz gün içinde ne kadar yer kaplıyor?”

sorusuna da bakmak anlamlı olabilir.

Panik ataktan korkmak, panik atağı önlemeye çalışmak ve panikten kaçınmak

Panik atağı yaşamamak için kişinin bütün hayatını kontrol etmeye çalışması mümkün değildir.

Çünkü beden her zaman aynı şekilde çalışmaz.

Kalp atışı değişebilir.

Nefes değişebilir.

Baş dönebilir.

Mide bulanabilir.

Eller terleyebilir.

İnsanlar bunları yalnızca kaygı nedeniyle yaşamaz.

Asıl güçlük, bu normal veya geçici değişikliklerin kişinin zihninde sürekli olarak “tehlike” kategorisine girmeye başlamasıdır.

Bu nedenle panik üzerinde çalışırken hedef her bedensel duyumu ortadan kaldırmak değildir.

Daha işlevsel bir hedef, kişinin bedensel duyumları fark ettiğinde onları otomatik olarak felaketleştirmemesini ve yaşamını yalnızca bu duyumların ortaya çıkma ihtimaline göre düzenlememesini öğrenebilmesidir.

Panik atak tedavisinde bedenle kurulan ilişki neden önemlidir?

Panik bozuklukta kullanılan psikoterapi yaklaşımlarından biri bilişsel davranışçı terapidir. Bu yaklaşımda kişinin panik öncesinde veya panik sırasında ortaya çıkan düşünceleri, bedensel duyumları ve bunlara verdiği tepkiler ele alınabilir. Kişinin yaşadığı bedensel belirtileri nasıl yorumladığı, bu belirtiler karşısında geliştirdiği kaçınma veya güvenlik davranışları ve panik yaşama korkusu terapi sürecinde çalışılabilir. Bazı durumlarda, kişinin korktuğu bedensel duyumlar veya durumlarla güvenli ve yapılandırılmış biçimde çalışmayı içeren maruz bırakma tekniklerinden de yararlanılabilir.

Bu noktada terapi yalnızca:

“Panik geldiğinde ne yapmalıyım?”

sorusuyla sınırlı değildir.

Bazı durumlarda şu sorular daha anlamlı hale gelir:

“Bedenimdeki hangi duyum beni korkutuyor?”

“Bu duyuma hangi anlamı yüklüyorum?”

“Kendimi rahatlatmak için ne yapıyorum?”

“Bu davranış beni gerçekten özgürleştiriyor mu, yoksa bana yeni bir zorunluluk mu getiriyor?”

“Panik yaşama ihtimali nedeniyle hayatımda neleri değiştirdim?”

Bu sorular kişinin panikle kurduğu ilişkinin daha ayrıntılı biçimde anlaşılmasına yardımcı olabilir.

Panik atak ve anksiyete sorunlarının psikoterapide nasıl ele alındığını daha ayrıntılı incelemek için Panik Atak - Anksiyete Bozuklukları sayfasını inceleyebilirsiniz.

Her bedensel belirtiyi panik atağa bağlamak doğru değildir

Panik atak konusunda bilgi sahibi olmak önemli olmakla birlikte, kişinin yaşadığı her fiziksel belirtiyi psikolojik bir nedene bağlaması doğru değildir.

Çarpıntı, göğüs ağrısı, nefes darlığı, baş dönmesi veya bayılma gibi belirtilerin farklı tıbbi nedenleri olabilir.

Panik atağa benzeyen belirtilerin farklı fiziksel nedenleri de olabileceğinden, değerlendirme sırasında belirtilerin yalnızca psikolojik bir nedene bağlanmaması önemlidir.

Özellikle yeni başlayan, şiddetli, alışılmadık veya kişide ciddi bir fiziksel sorun düşündüren belirtilerde tıbbi değerlendirme yapılması gerekir.

Psikolojik çalışma ise tıbbi nedenler değerlendirildikten sonra kişinin bu belirtilere verdiği anlamı, korku döngüsünü ve yaşamında oluşturduğu değişiklikleri anlamaya yardımcı olabilir.

Panik atak sonrasında kendinize sorabileceğiniz sorular

Kişinin kendisini değerlendirmesi açısından aşağıdaki sorular farkındalık sağlayabilir:

• Bedenimdeki değişiklikleri normalden daha fazla takip ediyor muyum?

• Kalp atışımı veya nefesimi sık sık kontrol ediyor muyum?

• Bir bedensel belirti olduğunda hemen kötü bir ihtimal düşünüyor muyum?

• İnternette belirtilerimi tekrar tekrar araştırıyor muyum?

• Yakınlarımdan sürekli “Bir şeyim yok, değil mi?” şeklinde güvence istiyor muyum?

• Yanımda biri olmadığında kendimi daha güvensiz hissediyor muyum?

• Panik yaşayabileceğimi düşündüğüm için bazı yerlere gitmekten vazgeçiyor muyum?

• Bazı aktiviteleri sırf bedensel belirtiler oluşturabileceği için yapmıyor muyum?

• Gün içerisinde bedenimi kontrol etmek ne kadar zamanımı alıyor?

• “Bir şey olacak” düşüncesi yaşamımı ne ölçüde etkiliyor?

Bu sorular bir tanı aracı değildir.

Ama kişinin panik atağın yalnızca belirli bir anda yaşanan bir olay olmaktan çıkıp günlük yaşamını ne ölçüde etkilediğini fark etmesine yardımcı olabilir.

Ne zaman psikolojik destek düşünülmelidir?

Panik atak bir kez yaşandığında kişinin korkması anlaşılabilir bir durumdur. Ancak atakların tekrarlaması, yeni bir atak yaşama korkusunun sürekli hale gelmesi veya kişinin yaşamını bu ihtimale göre düzenlemeye başlaması durumunda profesyonel destek düşünülebilir.

Özellikle kişi:

• Bedenini sürekli kontrol ediyorsa,

• Sağlık konusunda tekrar tekrar güvence arıyorsa,

• İnternette belirtilerini sürekli araştırıyorsa,

• Tek başına dışarı çıkmakta zorlanıyorsa,

• Bazı ulaşım araçlarından veya ortamlardan kaçınıyorsa,

• Günlük planlarını panik ihtimaline göre yapıyorsa,

• İş, sosyal yaşam veya ilişkileri etkilenmeye başladıysa,

• “Bir sonraki atak ne zaman gelecek?” düşüncesinden uzaklaşamıyorsa,

bir uzmandan değerlendirme almak yararlı olabilir.

Panik bozukluk tanısı yalnızca bir panik atak yaşanmasına dayanmaz; tekrarlayan beklenmedik ataklar, bunların anlamına ilişkin kaygı veya yeni atakları önlemek amacıyla davranış değişikliklerinin bulunması değerlendirmede önem taşır.

İstanbul'da panik atak için psikoterapi desteği

Panik atak nedeniyle psikoterapi arayan kişinin yalnızca atağın kendisini değil, atak sonrasında gelişen korku ve kontrol davranışlarını da ele alması önemli olabilir.

İstanbul'da yüz yüze psikoterapi desteği arayan kişiler için Şişli'nin Nişantaşı bölgesinde yetişkinlere yönelik psikoterapi çalışmaları yürütülmektedir. Görüşmelerin yüz yüze yapılmasının mümkün olmadığı durumlarda online psikoterapi seçeneği de değerlendirilebilir.

Terapi sürecinde kişinin yaşadığı panik belirtilerinin yanı sıra, bedensel duyumları nasıl yorumladığı, hangi durumlardan kaçındığı, kendisini güvende hissetmek için hangi davranışlara başvurduğu ve panik korkusunun günlük yaşamını nasıl etkilediği ele alınabilir.

Amaç kişinin bedenini hiç dinlememesi değildir.

Amaç, bedenini dinlemek ile bedeninden korkarak sürekli onu kontrol etmek arasındaki farkı yeniden kurabilmesidir.

Yüz yüze görüşmeye uygun olmayan veya farklı bir şehirde yaşayan kişiler için online psikoterapi seçeneği hakkında Online Psikoterapi sayfasından ayrıntılı bilgi alabilirsiniz.

Panik ataktan iyileşmek yalnızca atağın ortadan kalkması anlamına gelmez

Panik atak yaşayan bir kişi için iyileşme çoğu zaman “bir daha hiçbir bedensel belirti yaşamamak” şeklinde düşünülebilir.

Oysa beden tamamen sessiz bir sistem değildir.

Kalp bazen hızlanır.

Nefes değişir.

İnsan yorulur.

Baş dönebilir.

Mide rahatsız olabilir.

Heyecanlanabilir veya korkabilir.

Önemli olan, kişinin bütün bu duyumların ortaya çıkmasını kontrol etmeye çalışmak zorunda hissetmemesidir.

Bir bedensel duyum ortaya çıktığında:

“Bu kesin panik.”

veya

“Bu kesin tehlike.”

demeden önce durabilmek,

duyumu fark edebilmek,

gerektiğinde tıbbi değerlendirme alabilmek,

ama aynı zamanda korkunun yaşamın tamamını yönetmesine izin vermemek,

panikle kurulan ilişkinin değişmesinin önemli parçaları olabilir.

Çünkü bazen panik atağın kişiyi en fazla sınırlayan tarafı atağın kendisi değil, bir daha yaşanmaması için hayatın giderek küçültülmesidir.

Kişi bedenini kontrol ederek kendisini korumaya çalışırken dışarı çıkmaktan, seyahat etmekten, spor yapmaktan, yalnız kalmaktan veya günlük yaşamın sıradan akışından uzaklaşabilir.

Bu nedenle panik atakla çalışırken yalnızca:

“Atak nasıl geçer?”

sorusuna değil,

“Atak korkusu nedeniyle hayatımda neleri yapamaz hale geldim?”

sorusuna da bakmak gerekir.

Panik atağın yaşam üzerindeki etkisi anlaşılmaya başladığında, kişinin yalnızca belirtileri değil, bu belirtilerin etrafında oluşan korku, kontrol ve kaçınma davranışlarını da ele alması mümkün hale gelir.

Ve bazen iyileşmenin önemli bir göstergesi, bedenin hiç değişmemesi değil; bedende bir değişiklik olduğunda kişinin artık bütün hayatını onun etrafında düzenlemek zorunda hissetmemesidir.

Not: Bu içerik bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; tanı veya kişiye özel tedavi önerisi yerine geçmez. Panik atağa benzeyen belirtilerin farklı fiziksel nedenleri de olabileceğinden, özellikle ilk kez ortaya çıkan, şiddetli veya alışılmadık belirtilerde tıbbi değerlendirme önemlidir.

Tarih: 19.08.2026

Blog - Psikoloji